دو برادر كه هر دومتاهل هستند، ودر يك خانه زندگي مي كنند، نامحرم بودن خانم هر يك از آن دو برديگري، مشكلات وسختيهايي درپي دارد؛زيرا بايد در مقابل برادر شوهر،مانند ساير مردان نامحرم،تمام بدن به جز گردي صورت ودستها تا مچ را بپوشانند، واين كار، حتي در خانه اي كه محل استراحت و آرامش انسان است،كاري بس دشوار مي‌باشد . بدين جهت، براي حل اين مشكل ازراه رضاع وارد شده وچاره جويي كرده اند.

 

كلمات فقهـا

نخست به سراغ تحريرالوسيله مي روي،در اين كتاب مي خوانيم :

«اذا كان اخوان في بيت واحد مثلا، وكانت زوجه كل منهما اجنبيه عن الاخر،وارادا آن تصير زوجه كل منهما من محارم الاخر، حتي يحل له النظر اليها، يمكن لهماالاحتيال،بان يتزوج كل منهما بصبيه و ترضع زوجه كل منهما اما لزوجه الاخر،فتصير من محارمه وحل نظره اليها وبطل نكاح كلتا الصبيتين، لصيروره كل منهما بالرضاع بنت اخي زوجها.»

خلاصه كلام امام چنين است:«راه محرميت زن هر يك از دو برادر برديگري اين است كه هر يك از برادران زوجه صغيره شير خواري براي خود عقد كند، سپس  همسرهر يك از دو برادر، زوجه صغيره برادر شوهر خود رابه مقدار معتبر (كه در رساله ها آمده و با رعايت شرايط )شير دهد. با انجام اين كار، همسر هر يك از دو برادر حكم مادر زن برادر شوهرش را پيدا مي كند،وبر او محرم ميگردد،وازدواج برادران با شير خوار خود به خود باطل ميشود،چون هيچكس نمي تواند با برادر زاده اش ازدواج كند.»(دقت كنيد.)

2-محقق سبزواري در كتاب «مهذب الاحكام في بيان الحلال و الحرام».[1]عين عبارت تحريرالوسيله راذكر كرده،و برطبق آن فتوي داده است. با توجه به اين كه حيله مذكور 
در گذشته مطرح نبوده،در كلمات فقهاي پيشين چيزي در باره آن ديده نشد، ومعمولا فقهاي معاصر به ان پرداخته اند . بدين جهت به كلام دو فقيه بزرگوار معاصر مذكور
قناعت ميكنيم.

 

دليل مساله

اين مساله، با توجه به مستحدثه بودن ان ، دليل خاص و روايت ويژه ندارد؛ولي عمومات واطلاقات بحث رضاع شامل ان مي گردد،و مانعي از ان وجود ندارد، زيرا عموم «الرضاع لحمه كلحمه النسب » (چنين روايتي در كتب روايي يافت نشده،ولي مرحوم نراقي
در كتاب مستند الشيعه ميگويد:[2]«در سنت مقبوله از پيامبر اكرم (ص) نقل شده كه آن حضرت فرمودند «الرضاع لحمه كلحمه النسب.»)وقاعده «يحرم من ارضاع ما يحرم من النسب»[3]سبب ميشود كه مادر زن رضاعي در حكم مادر زن نسبي باشد ،
و آيه شريفه(…وامهات نسائكم) [4]شامل آن شود.

 

 

[1]- جلد 17،صفحه 40،

[2] - جلد 16،صفحه226

[3] - وسائل الشيعه ، جلد 14، ابواب مايحرم بالرضاع ، باب اول احاديث و3و4و5و6و7و8و10.

[4] - سوره نساء، آيه 23